IV. TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ SEMPOZYUMU

13-14 NİSAN 2006 MANİSA

Her yıl ulusal düzeyde, Manisa Tabip Odası, Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı ve Manisa İl Sağlık Müdürlüğü işbirliği ile düzenlenen Temel Sağlık Hizmetleri Sempozyumlarından dördüncüsünde “Temel Sağlık Hizmetleri Çalışanlarının Sürekli Eğitimi” konusu tartışılmıştır. Bunun yanında birinci basamak çalışanlarının bilgilerinin güncellenmesi ile ilgili eğitim oturumları, Aile Hekimliği ve Genel Sağlık Sigortası konusunda tartışma oturumları düzenlenmiştir. Bilimsel toplantılarda 30 öğretim üyesi ve iki bölge milletvekili (Dr. Mehmet Çerçi-Manisa, Dr. Mehmet Neşşar-Denizli) sunum yapmışlardır. IV.Temel Sağlık Hizmetleri Sempozyumu’nu 28 farklı ilden alanda çalışan hekim, hemşire, ebe, sağlık memuru, sağlık yöneticisi ve akademisyen olmak üzere toplam 358 adet kayıtlı katılımcı izlemiş ve bildiri sunmuştur. Sempozyum çerçevesinde verilen en iyi müdahale araştırması ödülüne “Kendi Meme Muayenesi Toplum Eğitimi” projesi ile Manisa İl Sağlık Müdürlüğü Eğitim Şubesi’nden araştırmacılar layık görülmüştür.

Sempozyumun son oturumu olan “Temel sağlık hizmetleri Çalışanlarının Sürekli Eğitimi” konulu forumda dile getirilen farklı görüşler aşağıda kamuoyunun bilgisine sunulmuştur:

Forum Yöneticileri:

Prof. Dr. Erkan Pehlivan

Doç. Dr. Belgin Ünal

Türkiye’de Temel Sağlık Hizmetleri ekibinin sürekli eğitimi sahipsiz bir konudur. Sağlık Bakanlığı’nın sürekli eğitim yönetmeliği olsa da, hizmetiçi eğitim konusunda Bakanlığın önemli çabaları olsa da uygulamada çalışanların sürekli eğitim etkinliklerine katılımında kısıtlılıklar gözlenmektedir.

TSH ekibinin sürekli eğitiminde saptanan sorunlar ve bazı çözüm önerileri ana başlıklarıyla şöyle sıralanabilir:

-          Hiçbir kurum kendini sürekli eğitimin sahibi olarak görmemektedir. Meslek örgütleri ya da uzmanlık dernekleri bu görevi tam anlamıyla üstlenmemişler, ancak işbirliğine katılacaklarını belirtmişlerdir. Meslek örgütleri sürekli eğitimi tümüyle üstlenemez. Çünkü akademik ortamlar değiller. Ancak üniversitelerin desteğiyle ortak çalışmalar olabilir.

-          Varolan sürekli eğitim yönetmeliği gereksinimlere göre yenilenmelidir. Yeni bir tüzük yapılarak kurumlar arası işbirliğinin yolu açılmalıdır.

-          TSH ekibinin sürekli eğitimi konusu Sağlık Bakanlığı, Uzmanlık Derneği / TTB ve Üniversitelerin işbirliğini gerektirir.

-          Sürekli eğitim alanında sorumlu olması gereken kurumların boş bıraktığı alanı ilaç şirketleri doldurmaktadır. Bir pratisyen hekim kongresine hekim kendi parasıyla katılamıyor. İlaç şirketleri sürekli eğitimden el çektirilmeli ve bu alanda kurumsal bir düzenlemeye gidilmelidir.

-          TSH ekibin görev tanımının açıkça yapılması gereklidir. Sağlık sistemi nasıl bir personel gerektiriyor belli değildir. Çalışanlar kendilerinden beklentinin ne olduğunu bilirlerse mutsuz ve stresli kesim azalır.

-          Lisans eğitiminde temel sağlık hizmetleri (TSH) eğitiminde sorunlar vardır. Mezun olan hekimlerin çoğunluğu temel sağlık hizmetleri alanında çalışırken gerekli bilgi ve beceriden yoksun olarak mezun oluyor.

-          Sağlıkta dönüşüm ve performans uygulamaları TSH’ne ve sürekli eğitime olumsuz etkide bulunmaktadır. Ayrıca, alanda verilen koruyucu hizmetlerin niteliğinde önemli sorunlar gözlenmektedir.

-          İzmir Sağlık Müdürlüğü tarafından Manisa TSH Sempozyumu’na Sağlık Bakanlığı personelinin katılımı engellenmiştir. Müdürlüğün bilimsel bir toplantıya katılmama konusunda yazılı görüş belirtilmesi sürekli eğitimin önündeki engellere verilebilecek en somut ve güncel örneği oluşturmuştur.

-          TSH ekibinin yüksek lisans ya da doktora yapabilmesi için yasal destek yok. Kişiler ya üstleri tarafından idare edilmek zorundalar ya da nöbet ekibine geçmek durumunda kalıyorlar.

-          Sürekli Eğitim hizmet verilen kitlenin katkısını da (hasta dernekleri aracılığıyla) içermelidir.

-          Sürekli Eğitim işini üstlenecek üst bir kurum olması hayaldir. Herkes kendi sorumluluk alanında iyi işler yaparsa bu yükümlülük yerine getirilmiş olur.

-          Halk sağlığı alanında yapılmış tezlerin ve yayınlanmış yazıların konu başlıklarına göre bir indeksinin yapılması ve arşivlenmesi yararlı olur.

-          Sağlık Bakanlığı çeşitli konularda genelge çıkarıyor ve bunların çoğu eğitimle ilgili. Şube müdürleri genellikle belirtilen konularda kendileri hazırlık yaparak eğitim veriyorlar. Ancak yararlanabilecekleri kaynaklar kısıtlıdır. Internet ortamında ulaşılabilecek kaynaklara gereksinim vardır. Halk Sağlığı Uzmanları Derneği (HASUDER)’nin web sayfası bu amaçla kullanılabilir.

-          Eğitim programları/kurslar kütüphanesi oluşturulup eğitim materyalleri paylaşıma açılabilir.

-          TSH alanında sürekli eğitim amacıyla İl bazında uzaktan eğitim programları uygulanabilir.

-          Sağlık Eğitim Araştırma Bölgeleri (SEAB) TSH ekibinin mezuniyet öncesi ve sonrasında yetişmesi için son derece gerekli alanlardır. SEAB’nin tekrar etkin hale getirilmesi için Sağlık Bakanlığı ve Üniversiteler işbirliği olanaklarını araştırmalıdırlar.